Vlucht en deportatie van mijn grootouders Löwenhardt In maart 2011 kreeg ik via internet bericht van een zekere George Lowe uit Johannesburg, 87 jaren eerder in Dortmund geboren als Hans-Georg Löwenhardt. Zijn vader Siegmund bleek een jongere broer van mijn grootvader Adolf Löwenhardt. George (overleden in 2016) was een van de weinige Löwenhardts in leven […]
Heinz Löwenhardt
Mijn vader, de vijand
Een woordenboek omschrijft het begrip zo: ‘Iemand met wie men op voet van oorlog leeft’. Voorbeeld: ‘In de oorlog waren de Duitsers onze vijand’. Onthou dat even. Het was een armzalig bundeltje Joden dat had overleefd. Voorjaar 1945, de havelozen kwamen uit verschillende windrichtingen. Een enkeling kwam terug uit ‘het Oosten’, de vernietigings- en concentratiekampen […]
1953
Mijn oom Werner Löwenhardt had na de oorlog een kantooradres in Dortmund. Ik bezit een kopie van een brief met een fraai gedrukt briefhoofd: Studio Elhart, Schwanenwall 2. Waar het kantoor toe diende, en hoe kort of lang het heeft bestaan is altijd een raadsel gebleven. Hield het kantoor verband met vastgoedactiviteiten die de twee […]
Op zoek naar oudtante Clara
Meteen de eerste dag al belooft het een reis vol tegenstrijdigheden te worden. We vertrekken op de warme zaterdagochtend 14 juni 2025 rond tien uur, in de verwachting om in vier uren via Bremen naar Hamburg te rijden. Het wordt meer dan de helft langer, via Hannover en vele files. De eerste file staat voor […]
Clara de Onverzettelijke
Lees over de aanloop tot dit verhaal: Op zoek naar oudtante Clara Clara Löwenhardt is op 4 augustus 1880 in Oberhemer geboren. Ze groeide op in een groot Joods gezin. Clara was het zesde kind van Pauline Lennhoff (33) en haar man, slager Levi Löwenhardt (dan 40). Ze was in het gezin het eerstgeboren meisje; […]
Handwerk
Onderduik. Verstoppen om te overleven. Eén, twee jaar, langer soms. Dag in dag uit, 365 dagen per jaar. Vaak van het ene adres naar het andere, altijd angst om ontdekt te worden. Jarenlang fluisteren, lopen op kousenvoeten, alles om niet gehoord te worden. Maar hoe dood je de tijd? Hoe kom je de dagen door? […]